Til hvers er grunnskólinn?

Sem starfandi unglingakennari hef ég alltaf haft það á bak við eyrað að ég sé að undibúa nemendur fyrir framhaldsnám. Að leikskóli, grunnskóli, framhaldsnám sé e.k. flæðilína í beinu framhaldi hvert af öðru. Núna er ég hins vegar að komast á þá skoðun að þetta sé alrangt hjá mér. Framhaldsskólinn kemur mér bara ekkert við. Hlutverk grunnskólans er að undirbúa unga einstaklinga fyrir lífið. Ekki framhaldsskólann.

Gjöfin

Á laugardaginn var þorrablót í Kinn. Braveheart var í nefndinni og fljótlega varð ljóst að ástarsambandinu yrðu gerð góð skil. Ég var fengin til að sitja uppi á senu á meðan var sungið til mín. Hugmyndin var að sveitungar gæfu mér nokkrar gjafir og að endingu fékk ég svo bestu gjöfina:)

(Sungið við Bílavísur. Talað inn á milli.)
1.
Á mikinn fögnuð mættir eru flestir
Sveitungar og vinir aðrir gestir
Við glaðar sjáum konur, karla rjóða

En þið vitið nú elskurnar að húsið hérna er lítið
Og við gátum ekki tekið með okkur alla sem við vildum

Á þorrablótið bjóða

2.
Og eins og allir vita nokkrir fluttu
Úr sveitinni og í lukkupottinn duttu
Eða allavega skulum við það vona

Auðunn á Akureyri, Hólmar og Embla í Kanada
Og Harpa suður en auðvitað hafa aðrir komið í staðinn
En stórfréttin er

Að í Háls sé að koma kona

3.
Og til hennar við viljum núna kyrja
Kvæðabálk, en hvernig skal nú byrja
Jú bíðum við, við reynum þetta svona

Hún kom til að kenna í Aðaldalnum og leist bara vel á
Sig í sveitinni og sagt var að hún væri að leita sér að manni

Hún Ásta kennslukona

4.
Í Reykjavík hún fæddist forðum daga
Þá frekar smá en það er önnur saga
Hálfur metri, rétt svo náði í nára

En tíminn hefur liðið og hún Ásta auðvitað elst og dafnað
Enda orðin hvorki meira né minna en

Hátt í fjörtíu ára.

5.
Já velkomna við viljum bjóða hana
Og gjafir færa af gömlum sveitavana
Í skjóðunni er margt skondið á að líta

Og okkur langaði á þessum tímamótum að færa þér
Nokkrar smágjafir, já svona

Sitthvað sem má nýta

6.
Í sveit við eigum hænur átta stórar
En afgamlar nú eru af þeim fjórar
Og lúnar á að læðast meðfram veggjum

En heldurðu ekki vinkona að okkur hafi tekist í morgun að ná
Úr þeim einni dúsin af fuglaflensu- og salmonellufríum

Hamingjueggjum

7.
Í fjósi eru kýr en í þeim ólga
Súrdoði og þrálát júgurbólga
Því mjólka þær nú minna Sunna og Lena

En góða mín við tutluðum og hreyttum úr þeim þangað til
Fylla á flöskuna, líttu á, þrír pelar af ylvolgri og fitu-

Sprengdri mjólk úr spena

8.
Á túni forðum voru margir sauðir
Nú eru farnir, allavega dauðir
Af garnaveiki, riðu og streptokokka

En við náðum nú samt að rýja þá flesta áður en þeir voru urðaðir
Og í vetur höfum við svo verið að vinna úr ullinni og afraksturinn
færðu hérna, sjáðu

Ofurullasokka

9.
Og kalt var vorið, kuldinn okkur barði
Við kerli mín samt grófum upp úr garði
Góðgæti, sem þið gleður, algert æði

Þá er bara að skella vatni í pottinn og smá salt útí,
Nú og svo má líka bara geyma það til næsta vors, líttu á þetta

Eðalútsæði

10.
Þá er nú brátt í skjólin flest að fjúka
Og fljótlega er kvæðinu að ljúka
En mesta gjöfin eftir er án efa

Það er hérna nokkuð sem við vonum að þú farir vel með
Og þið eflist og margfaldist, því að lokum ætlum við

Martein þér að gefa.


(Búið að sturta gjöfinni góðu úr hjólbörunum.)

Húsasmiðjan

Fór í Húsasmiðjuna á Húsavík núna áðan þegar klukkan var rúmlega þrjú. Var að leita að vinnugalla sem ég fékk að leita að alveg í friði. Fann einn sem átti að kosta rúmar fjögur þúsund krónur en var á tilboði og átti ekki að kosta nema ca. 2.500,- Ég tek gallann og fer að borga. ,,Þetta eru rúmar fjögurþúsund krónur" segir afgreiðslukonan. ,,Nei," segi ég ,,hann er á tilboði." ,,Nei, tilboðið rann út í gær" svarar hún og flettir einhverjum auglýsingapésa. ,,Já, en hann er verðmerktur svona," segi ég. ,,Já, það hefur bara gleymst að taka það niður." Ég náttúrulega sleppti því að kaupa gallann. Ég er alveg viss um að það verð á að gilda sem hangir uppi. Neytendasamtökin svara ekki símann nema milli 9-12 svo það væri gaman ef einhver vissi þetta.

Gistingar

Við Braveheart höfum vaknað upp með stífluð nef undanfarna mánuði og ekkert skilið í því. Ekki hann, ofnæmisgemsar eins og ég eru vanir þessu. Þegar hann fór að kvarta fór ég að spá í málið og gera tilraunir. Henti sængurfötum og dýnum út í frost í sólarhring og þvoði svo allt. Þá eru komin vatnsglös á alla ofna. Ekkert virkar. Beindist grunurinn nú að myglusvepp enda raki á baðinu sem er við hliðina á svefnherberginu. Á mánudaginn komu svo smiðir og hentu öllu út. Það sem við höldum að væri að var ekki jafn slæmt og við var búist en annað var verra. Nú er búið að henda út mygluðu timbri og bæta í heilu, setja nýjan dúk á gólf og veggi, nýtt baðkar og baðherbergisinnréttingin bíður í pökkum í forstofunni. Allt orðið rosa flott og verður flottara! Helst vona ég samt að við losnum við nefstíflurnar. En ég gat ekki verið heima hjá mér á meðan (verða að hafa klósett) svo við Braveheart mátuðum okkur á bænum hans. Það virtist passa svona ljómandi. ,,Tengdó" hafði ákveðin vara á sér, hvort það væri einhver innrás yfirvofandi en það stendur ekki til. Það dugar ekkert minna en nýbygging utan um drottninguna:)

Fleiri ný dýr

Ég sagði frá því að unglingurinn Ísold varð fylfull fyrir algjöra slysni en ég gleymdi að segja frá þegar folaldið kom í heiminn í sumar.

Hún sver sig alveg í ættina og líkist móður sinni og ömmu mikið.

Þá var Röskva sirkushestur líka fylfull (en það var leyndarmál) og hún eignaðist Emblu litlu líka í sumar.


Hérna eru skvísurnar saman.

Það er vandlifað

Ég var að horfa á fréttirnar áðan þar sem ungur maður með Tourette heilkenni lýsir slæmri skólagöngu sinni. Það er ekki nóg með að hinir krakkarnir hafi lagt hann í einelti heldur létu kennararnir ekki sitt eftir liggja. Ég efast ekki um að þessi ungi maður hafi gengið í gegnum slæma tíma. Mér er það fullkomlega ljóst að það er erfitt að skera sig úr þegar maður er barn og/eða unglingur og börn eru miskunnarlaus. Þau eru miskunnarlaus af þeirri einföldu ástæðu að þau eru óvitar. Kennarar eiga hins vegar að heita fullorðið fólk. Samkvæmt almennri orðræðu í samfélaginu eru kennarar illa menntað skítapakk sem á ekkert gott skilið. Það er því fullkomlega rökrétt að álykta sem svo að þetta illa menntaða skítapakk sem á ekkert gott skilið dundi sér við það að leggja börn í einelti. Það hlýtur að liggja í hlutarins eðli. Alla vega leyfir fréttastofan sér að bera þetta á borð fyrir landsmenn eins og hverja aðra staðreynd. Trúir þjóðin því raunverulega að kennarar, sem eru sérmenntuð fagaðilar, séu að leggja börn í einelti í grunnskólum landsins?
Ég efast ekki um að þessi ungi maður hafi upplifað þetta svona. Hins vegar gæti minningin verið lituð af þeirri vanlíðan sem hann leið á þessum tíma. Og kannski lenti hann á einhverjum skítakennurum sem lögðu hann í einelti. En það eru þá einstaklingar en ekki ,,kennararnir” eins og allir kennararnir í þessum skóla hafi lagt hann í einelti eða allir kennarar alls staðar hefðu lagt hann í einelti sama í hvaða skóla hann hefði gengið. Ég tek það fram aftur og enn að ég er ekki að álasa þessum unga manni, mér svíður bara þessi fréttaflutningur. Situr einhver önnur stétt undir svona fréttaflutningi?
,,Gjaldkerar í bönkum stunda það að skoða fjárhagsstöðu viðskiptavinanna og hlæja upphátt.
Læknar á bráðamóttökunni fárast yfir því hvað sjúklingarnir eru klaufskir.”
Það er vandrataður vegur að vera kennari. Ég hef fengið á mig eineltisásakanir af því að ég gekk eftir því að nemandi lærði. Ég ætlaðist til þess að hann ynni í tímum. Móðir hans fullyrti að ég legði hann í einelti. Má ég eiga von á viðtali við hann í sjónvarpi eftir tuttugu ár? Hvað ætli hann segi? ,,Ég átti við námsörðugleika að etja en fékk enga hjálp. Var bara lagður í einelti.”
Þetta kemur til með að hljóma illa en við verðum að átta okkur á því að börn og unglingar eru ekki komin með alveg fulla rökhugsun. ,,Staðreyndirnar” þeirra eru oft mjög litaðar af tilfinningum og eigin skoðunum. Það sem þau halda eru staðreyndir í þeirra huga. Mikill meirihluti þeirra sem hafa unnið með börnum og unglingum, ef ekki allir, hafa lent í því að þeim eru gerðar upp orð eða skoðanir. Það þýðir ekki að maður eigi ekki að hlusta á börn og unglinga, maður verður bara að hlusta betur.
En það eru ekki bara börnin. Eins og allir vita þá ráða kennarar ekki við vinnuna sína og reyna að setja alla nemendur á Ritalín. Gott ef við erum ekki að skammta það í tímum. Fyrir nokkru síðan var ég með nemanda sem var mjög eirðarlaus, mikil hreyfing í honum í tímum og einbeitingin ekki góð. Ég hringdi í foreldrana til að ræða þetta og spurja hvort hann hefði verið sendur í greiningu. Það er nefnilega gott að vita ef það er eitthvað að. Þá er hægt að bregðast við því á réttan hátt og hjálpa nemandanum. Foreldrarnir sögðu mér hins vegar að það var annað sem var að og það útskýrði hegðunina fullkomlega. Þannig að þegar samtalinu var lokið þá lá það ljóst fyrir að þessi nemandi væri ekki ofvirkur, það var annað sem var að og ég gat brugðist við því. Í einfeldni minni hélt ég að allir væru sáttir. Þar til ég fékk bréf frá sálfræðingi svohljóðandi: ,,Vita skaltu, kennarafífl, að þessi nemandi er ekki ofvirkur fyrir fimm aura.” Einhverra hluta vegna drifu foreldrarnir sig með nemandann í greiningu eftir samtalið þó svo að mér hefði fundist það ljóst að nemandinn væri ekki ofvirkur og segði það beinum orðum. Hvernig ætli þetta fólk segi frá samskiptum okkur? Ætli ég sé ekki kennari sem reynir að troða ofvirknigreiningu á alla?
Við þurfum alltaf að staldra við og hugsa málið. Foreldrar eru nefnilega mjög viðkvæmir. Börnin eru það dýrmætasta sem fólk á. Ég held að það sé einhver frumstæð eðlishvöt í fólki að snúast til varnar þegar börnin þeirra eiga í hlut. Og ef fólk upplifir að það sé á einhvern hátt verið að ýja að því að það sé kannski ekki æðislegustu foreldrar í heimi, þá fer allt í hnút. Það er reyndar mjög gott að vita það að foreldrum þyki vænt um börnin sín. Hins vegar eru kennarar ekkert að leggja dóm á það hvort foreldrar séu ,,góðir” eða ,,slæmir”. Mér er það fullkomlega ljóst að foreldrar eru venjulegt fólk sem er að gera sitt besta og vill börnunum sínum það besta. Hins vegar verða foreldrar að átta sig á því að kennarar vilja líka börnunum allt hið besta.
Stundum fer það ekki saman hvað aðilum finnst vera best fyrir barnið. Sumir foreldrar harðneita öllum greiningum. Þeir líta svo á að það sé slæmt fyrir barnið að fá á sig einhvern ,,stimpil”. Það er vissulega sjónarmið í sjálfu sér. Fordómarnir leynast víða. Hins vegar er það sambærilegt að vilja ekki fara með barn sem á erfitt með að einbeita sér í greiningu til sálfræðings eins og að vilja ekki fara með barn sem sér illa á töfluna til augnlæknis í sjónmælingu.
Það hlýtur að vera gott að geta staðið uppi í pontu og tjáð sig um að það sé ,,óþolandi” að börn með sérþarfir fái ekki þá þjónustu sem þau eiga skilið. Hver ber eiginlega ábyrgð á því að þessu er ekki sinnt? Þessi ræðumaður ætti að snúa sér til æðsta yfirmanns menntamála í landinu og ræða þetta nánar.
Yfirleitt kemur það ekki í ljós fyrr en barnið er byrjað í skólanum að eitthvað er ekki að ganga skv. meðalkúrfu. Þá þarf að fá greiningu á barnið. Ef foreldrarnir neita þá kemur auðvitað aldrei nein greining. Hvernig á að mæta sérþörfum sem enginn veit hverjar eru? Ef greinig er samþykkt þá þarf samt að bíða í ákveðinn tíma. Þegar greiningin svo kemur þá þarf að bregðast við henni. Hver á að gera það? Einn kennari inni í 25 manna bekk? Ef nemandinn er ekki kominn upp í unglingadeild þá er séns að stuðningsfulltrúi sé inni í bekknum. Þroskaþjálfarar sjást lítið inni í skólum landsins. Það er óskaplega fallegt að boða jafnrétti til náms og setja alla inn í almenna skóla. Helst á að leggja niður sérdeildir. Það er ekki jafn fallegt þegar það er ljóst að um hreina sparnaðaraðgerð er að ræða og bara verið að skera niður þjónustu. Já, það er ,,óþolandi” að ekki sé komið til móts við sérþarfir nemenda. Það er ekki að spyrja að þessu illa menntaða skítapakki sem á ekkert gott skilið.
Ég er á fimmta ári í kennslu. Ég hef kennt í tveimur grunnskólum. Báðir skólarnir eru að vinna gott starf. Í núverandi skóla er mikið listastarf. Tónlistarskólinn er mikilvirkur, það er farið í tónlistarferðir og það hafa verið gefnir út geisladiskar. Á hverju ári er sett upp glæsileg leiksýning. Það er alltaf haft samband við fjölmiðla. Enginn þeirra mætir. Ef það er ekki hægt að tala illa um unglinga eða kennara þá er enginn áhugi.
Það virðist vera fullkomlega eðlilegt í samfélaginu líta niður á kennara, vinnu þeirra og menntun á sama tíma og það er ætlast til að þeir séu sérfræðingar í fagi, uppfræðarar, uppalendur, þroskaþjálfarar, sálfræðingar og nánast hvað sem fólki dettur í hug.
Þetta er orðið alveg óskaplega hvimleitt.

Nýtt blogg

Datt í hug að prófa svona lokað blogg þar sem ég get sagt meira frá mér. Við sjáum svo bara til hvort ég nenni að pósta:)